Abdijkerk Egmond, Egmond Binnen, Egmond, Noord Holland, Holland

Aantekeningen:
De Sint-Adelbertabdij is een benedictijnenabdij in Egmond-Binnen. De overblijfselen van de heilige Adelbert van Egmond rusten onder het altaar van de abdijkerk. Ook de West-Friese graven Dirk II, Aarnout, Dirk III, Dirk IV, Dirk V, Floris I en de Hollandse graaf Floris II werden er begraven.

Geschiedenis

De Sint-Adelbertabdij is de oudste abdij van Holland, gesticht aan het begin van de 10de eeuw door graaf Dirk I van West-Frisia als houten nonnenklooster. Dirk I schonk het nonnenklooster de bezittingen van de nabijgelegen kerk, die hij 15 juni 922 had gekregen van de West-Frankische koning Karel de Eenvoudige voor de hulp tegen opstandige vazallen. Dirk I liet het lichaam van Adelbert opgraven uit de kerk van Egmond en in het nonnenklooster herbegraven. Volgens de Vita S. Adelberti (985) zou Adelbert zelf de non Wulfsit hiertoe hebben opgedragen. De abdij ontwikkelde zich in de middeleeuwen tot een belangrijk religieus en cultureel centrum in West-Frisia en vervolgens van Holland, met een omvangrijke bibliotheek. Het adellijke huis Egmont is voortgekomen uit de advocati (voogden) van de abdij. Graaf Dirk II liet het houten nonnenklooster vervangen door een stenen gebouw en monniken overkomen uit de hervormde Sint-Pietersabdij in Gent. Gravin Petronilla van Saksen liet na het overlijden van haar echtgenoot Floris II in 1121 het gebouw afbreken en vervangen door een veel grotere kerk. Ze maakte haar kapelaan Ascellinus tot abt. In 1129 was het echter nodig deze abt te vervangen door Wouter uit de Sint-Pietersabdij van Gent, die orde op zaken moest stellen. In 1143 werd het hoofdaltaar van de nieuwe abdijkerk gewijd door de bisschop van Utrecht, in tegenwoordigheid van graaf Dirk VI en zijn vrouw, gravin Sophia.

In 1573 werd de abdij op bevel van Willem van Oranje verwoest door de watergeuzen onder leiding van Diederik Sonoy. Met de bezittingen van de abdij werd de oprichting van de universiteit van Leiden gefinancierd. De ruïnes, in de jaren 1660 geschilderd door Jacob van Ruisdael, bleven liggen tot rond 1800. Toen werden de laatste resten opgeruimd. Het 12e-eeuwse Timpaan van Egmond, dat zich boven de poort in de westfaçade bevond, bleef bewaard en bevindt zich sinds 1842 in de collectie van het Rijksmuseum.
Joodse begraafplaats en ruïnes van de Sint-Adelbertabdij door Jacob van Ruisdael ca. 1655
Abtsstaf van de abdij te Egmond, ca. 1335, Catharijneconvent, Utrecht
De moderne abdij

Na de Eerste Wereldoorlog heeft de katholieke politicus jhr. Charles Ruijs de Beerenbrouck zich ingezet voor de heroprichting van de abdij. Hij kreeg de bijnaam "edelman-bedelman" omdat hij overal geld vroeg voor de aanschaf van de grond en de kosten van de nieuwbouw. Zijn acties waren succesvol, want in 1933 ging de bouw van start en op 23 augustus 1935 betrokken de eerste monniken het nieuwe gebouw. Voor de nieuwbouw had de architect A.J. Kropholler een ambitieus plan opgesteld, dat slechts gedeeltelijk werd uitgevoerd.

Op 12 maart 1936 kreeg het nieuwe klooster de status van prioratus simplex ("eenvoudige priorij"). In 1950 volgde de verheffing tot abdij.

Vanaf 1945 beschikt de abdij over een ambachtelijke kaarsenmakerij. Deze werd aanvankelijk door de monniken gedreven, maar later namen leken het werk over. In 2016 werd om financieel-economische redenen besloten geen gebruik meer te maken van betaalde medewerkers. Het produceren van kaarsen geschiedt in 2017 door monniken en vrijwilligers.[1]

In hun abdijwinkel wordt onder andere lokaal geproduceerde kaas en bier van Brouwerij Egmond verkocht.

In de periode 1948-1953 werd het gebouw door B.J. Koldewey uitgebreid met een woongedeelte en een kerk.

De huidige abt is Thijs Ketelaars ( gekozen 22-6-2020, abtszegening 24-6-2020)
Bekende werken
Het manuscript Epistolae Pauli cum argumentis (de brieven van Paulus) is afkomstig uit de Sint-Adelbertabdij. Het is verplaatst voor de vernietiging van 1573 naar de stadsbibliotheek Utrecht, en wordt tegenwoordig bewaard onder de naam Hs. 34 (Universiteitsbibliotheek Utrecht).[2] Het negende-eeuwse Evangeliarium van Egmond werd meer dan zeshonderd jaar in de abdij gebruikt en bevindt zich nu in de Koninklijke Bibliotheek in Den Haag.

Foto's van begraafplaats

	Klikplaatje	Beschrijving
1		Egmond, Abdij

Afgekorte Plaatsnamen Volledige Plaatsnamen

Alle begrafenissen in Egmond, Abdijkerk, Egmond Binnen, Egmond, Noord Holland, Holland

#	Naam		Geboren		Overleden		Begraven	Partner
1.	Graaf van Holland, Graaf van Holland Floris II		1083		2 mrt 1122			von Oberlotharingen, Petronilla Gertrud van Saksen
2.	van Egmont, Heer van Egmont en IJsselstein Jan II		vóór 1385		4 jan 1451			van Arkel, Maria
3.	van Egmont, Stadhouder van Holland Jan III		3 apr 1483	Kasteel van Hattem Kasteel van Hattem…	Ja, datum echter onbekend		21 aug 1516	van Waervershoef, Josina
4.	van Egmont, Heer van Egmond Willem I		vóór 1180		17 mei 1234	Elbe Elbe…		van Amstel - IJsselstein, Badeloch
5.	van Egmont, Heer van Egmont Wouter I (Berenwoldis)		00 1158		Ja, datum echter onbekend		13 sep 1208	van IJsselmonde, Mabelia
6.	van Hamalant, Gerberga		vóór 912		Ja, datum echter onbekend			van Holland, Graaf van West Frisia Dirk I (bis)8
7.	van Holland, Graaf van West Frisia Arnulf		vóór 951	Gent Gent…	18 sep 993	Mond v/d Maas Mond v/d Maas…		van Luxemburg, Liutgard14
8.	van Holland, Graaf van West Frisia Dirk I (bis)		vóór 875		5 okt 939	Andernach Andernach…		van Hamalant, Gerberga6
9.	van Holland, Graaf van Holland Dirk II		vóór 932		6 mei 988			van Vlaanderen, Gravin van Holland Hildegard16
10.	van Holland, Graaf van Holland Dirk III		vóór 981	Gent Gent…	27 mei 1039			van Saksen Billung, Othilde
11.	van Holland, Graaf van Holland Dirk V		1054	Vlaardingen Vlaardingen…	Ja, datum echter onbekend		17 jul 1091	van Saksen, Othelhildis15
12.	van Holland, Graaf van Holland Floris I		vóór 1025		28 jun 1061	Nederhemert Nederhemert…		van Saksen Billung, Geertruida
13.	van Holland, Graaf van Holland Floris II		1091		Ja, datum echter onbekend		2 mrt 1122	van Saksen, Petronilla, Geertruid, Gertrude
14.	van Luxemburg, Liutgard				13 mei 1005			van Holland, Graaf van West Frisia Arnulf7
15.	van Saksen, Othelhildis		vóór 1065		Ja, datum echter onbekend		18 nov 1120	van Holland, Graaf van Holland Dirk V11
16.	van Vlaanderen, Gravin van Holland Hildegard		vóór 936		10 apr 990			van Holland, Graaf van Holland Dirk II9